212 Photography dokuzuncu kez şehre yayılıyor

212 Photography Istanbul dokuzuncu edisyonunun programını 20 Temmuz'da duyurdu. Festival 26 Eylül–11 Ekim 2026 tarihleri arasında Tophane-i Amire Kültür Merkezi, Galata Rum Okulu, Tarihi Postane Binası, Saint Benoit Kilisesi ve Pera Müzesi dahil on ikiyi aşkın mekâna yayılacak. Program fotoğrafın 200. yılı üzerine kurulu. Martin Parr, Yann Arthus-Bertrand, Jill Greenberg ve Omar Victor Diop programda yer alan isimler arasında. Uluslararası yarışmanın son başvuru tarihi 6 Eylül, ödülü 5 bin avro. Sergilerin yanında söyleşi, atölye, konser, performans, tur ve film gösterimleri var; tek bir geçiş biletiyle dolaşılıyor.

Mekân listesi festivalin asıl iddiasını taşıyor. Sergiler tek bir salonda toplanmıyor; bir kilise, bir okul binası, bir postane ve bir müze aynı bilet üzerinden birbirine bağlanıyor. Bu, İstanbul'da fotoğrafın kalıcı bir kurumsal adresi olmamasının hem sonucu hem geçici çözümü. Şehirde sürekli bir fotoğraf müzesi yok; onun yerine iki haftalığına ödünç alınmış binalardan bir ağ kuruluyor. Festival bittiğinde bu ağ dağılıyor ve arşiv, koleksiyon, restorasyon gibi kurumsal işler yine sahipsiz kalıyor. Bir sonraki yıl aynı binaların aynı tarihlerde boş olacağının da garantisi yok.

İçerikte iki sergi ayrıca dikkat çekiyor: Brezilya modernist fotoğrafının İstanbul'daki ilk gösterimi ve İskandinav çağdaş fotoğrafından bir seçki. İkisi de alışıldık Batı Avrupa–Kuzey Amerika ekseninden çıkma denemesi. Fotoğrafın 200. yılı teması ise arşivle güncel üretimi aynı programa koymayı kolaylaştırıyor; erken dönem baskılarla teknolojinin yaratıcılığa etkisi üzerine kurulmuş işlerin yan yana durabildiği az sayıda çerçeveden biri bu. Kimlik ve temsil başlıkları da aynı program içinde dolaşıma giriyor; festivalin bilet üzerinden kurduğu ilişki, izleyiciyi tek bir ismin peşinden değil bir güzergâhın peşinden yürütüyor.

Festivalin ölçüsü ekim ortasında belli olacak. On altı günde on iki mekân, izleyiciyi bir sergiden diğerine yürüten gerçek bir kent turuna dönüşebilir; ya da yalnızca merkezi birkaç durağın dolduğu, kenardaki mekânların boş kaldığı bir program olur. Bir festivalin şehre yayılması iyi bir fikir, ama yayılmanın bedeli çoğu zaman derinlikten ödün vermek oluyor. Asıl sınav, eylül sonunda açılan sergilerin kaçının ekimden sonra da bir iz bırakacağı: katalog, satın alma, bir arşive devir ya da en azından yayımlanmış bir küratör metni.